IJzerkruis

Badges, insignes, brevetten, medailles, onderscheidingen, nationale orden etc.

Moderators: Exjager, piot1940, Bram1940

Plaats reactie
Jan18
Berichten: 7
Lid geworden op: 31 jan 2014 11:35

IJzerkruis

Bericht door Jan18 » 26 nov 2014 18:24

Beste Forumleden,

Ik heb in mijn verzameling zowel een IJzermedaille als een IJzerkruis. Nu kan ik genoeg informatie vinden over de IJzermedaille, maar bijzonder weinig over het IJzerkruis. Ik ben met name benieuwd waarom het besluit is genomen om in 1934 een IJzerkruis in te stellen, terwijl er al een IJzermedaille was. Kan iemand me in de goede richting wijzen? Alvast bedankt!

belgsken
Berichten: 118
Lid geworden op: 26 nov 2011 21:05

Re: IJzerkruis

Bericht door belgsken » 26 nov 2014 21:09

Hallo Jan,

het Yzerkruis vervangt gewoon de Yzermedaille, en is simpelweg eigenlijk de Yzermedaille op een kruis geplaatst.
De voorschriften voor rechthebbende zijn identiek namelijk tussen 17 en 31 oktober 1914 als Belg aan de Yzer gestreden hebben.

Ze mogen daarom ook niet samen gedragen worden.

Het Yzerkruis is er in 1934 gekomen maar omdat de rechthebbende de medaille zelf moesten betalen hebben velen hun Yzermedaille, naar mijn mening ook terecht, nooit willen inruilen. Daarom is het Yzerkruis ook zo zeldzaam...

Dat is in het kort het verhaal van het Yzerkruis.

Mvg Sven

Jan18
Berichten: 7
Lid geworden op: 31 jan 2014 11:35

Re: IJzerkruis

Bericht door Jan18 » 28 nov 2014 23:11

Beste Sven,

Dank voor de reactie! Het IJzerkruis is inderdaad vrij zeldzaam. Ik heb het exemplaar in mijn eigen verzameling gelukkig via een goede kennis voor een redelijke prijs kunnen bemachtigen.

Vr. groet, Jan

Jan18
Berichten: 7
Lid geworden op: 31 jan 2014 11:35

Re: IJzerkruis

Bericht door Jan18 » 28 nov 2014 23:32

Ik had mijn vraag over het IJzerkruis op meerdere plaatsen uitgezet en werd via de Nederlandse afdeling van de Western Front Association doorverwezen naar een topic op het Forum Eerste Wereldoorlog (http://www.forumeerstewereldoorlog.nl/v ... hp?t=14253) over dit onderwerp. Het forumlid Hawky plaatste daar op 22-08-2010 het volgende bericht met een mogelijke verklaring voor de vervanging van de IJzermedaille door het IJzerkruis:

In de hiërarchie van de eervolle onderscheidingen wordt er een onderscheid gemaakt tussen Orden, eretekens en Medailles. Medailles worden merendeel uitgebracht om een bepaalde gebeurtenis te herdenken of te onderlijnen, bv. Medaille van Luik, Interallied Victory Medal, enz. Dit was ook het geval voor de IJzermedaille, die werd uitgebracht om het stoppen van het Duits offensief in 1914 aan de IJzer te herdenken. Alle deelnemers aan deze operatie kregen de IJzermedaille uitgereikt. Gedurende en na de oorlog werden er echter een aantal kruisen uitgebracht zoals het Oorlogskruis, Vuurkruis, Burgerlijk Kruis, enz.., deze hadden in de hiërarchie een grotere waarde dan een medaille en werden dan ook voor deze gedragen. Toen na de oorlog in feite doordrong wat onze troepen in 1914 bewerkstelligd hadden voor de verloop van de oorlog werd de IJzermedaille opgewaardeerd tot IJzerkruis waardoor het een ereteken werd en in hiërarchie na het Oorlogkruis en voor het Vuurkruis geplaatst werd. Dit doet niets terzake aan de Vuurkruisers die zeker hun mannetje hebben gestaan aan de IJzer, maar het stoppen van een offensief is toch wel ander koek.
Een ereteken is in principe altijd in de vorm van een kruis of ster, enkele voorbeelden zijn het Kruis van Officier, de Militaire Decoratie, Kruis van Weggevoerden, Silver Star, Distinguished Service Cross enz.. maar zoals altijd bevestigen uitzonderingen de regel de Franse “Medaille Militaire” is een ereteken en geen medaille. Wat het de kleuren van het lint betreft kan men het volgende zeggen, oorspronkelijk werden alle medailles uitgereikt met de kleuren zwart/rood, zwart voor de ellende en de dood en rood voor het vergoten bloed. Bij het invoeren van het kruis in 1934 zijn er niet officiële linten met de kleuren geel/zwart, deze werden gedragen uit protest omdat een aantal van de toegevingen die Koning Albert I in 1917 gedaan had tegenover de Vlamingen nog altijd niet in wetteksten omgezet waren.

Helaas plaatste Hawky er geen verwijzing naar de bron bij.

Gebruikersavatar
jef
Sponsor
Berichten: 709
Lid geworden op: 29 mei 2011 13:11

Re: IJzerkruis

Bericht door jef » 29 nov 2014 09:59

Dag Jan,
Heb met heel veel interesse Hawky's visie gelezen. Heb Hawky al een paar maal virtueel ontmoet op een of ander forum en hij weet wel waar Abraham de mosterd haalt. Heb altijd zijn visie erg gewaardeerd. Toch zit ik nog met een paar vragen.... Iemand van mijn dorp, 3de Karabiniers (zaten in tweede helft oktober1914 in de omgeving van St Joris, als ik het goed voorheb) heeft nooit de Ijzermedaille gekregen. Volgens zijn militair dossier kreeg hij wel het IJzerkruis! Later vind ik hem terug in het 6de Karabiniers. ( ontdubbeling van 3de Kar= 6de Kar). Ik denk toch dat er iets meer aan de hand is dan een gewone opwaardering van de IJzermedaille. De IJzermedaille zelf vind ik niet zo'n geslaagd concept, toch hebben ze dezelfde afbeelding gebruikt in het IJzerkruis. Immers, het Belgische leger heeft daar het Duitse leger, dat alle middelen aanwendde om de Belgen onder de voet te lopen, een halt toegeroepen. Dit was toch een mooiere medaille of kruis waard.
vriendelijke groeten,
Jef

VC89
Berichten: 160
Lid geworden op: 18 jun 2011 01:18

Re: IJzerkruis

Bericht door VC89 » 22 feb 2015 21:43

Jan18 schreef:
In de hiërarchie van de eervolle onderscheidingen wordt er een onderscheid gemaakt tussen Orden, eretekens en Medailles. Medailles worden merendeel uitgebracht om een bepaalde gebeurtenis te herdenken of te onderlijnen, bv. Medaille van Luik, Interallied Victory Medal, enz. Dit was ook het geval voor de IJzermedaille, die werd uitgebracht om het stoppen van het Duits offensief in 1914 aan de IJzer te herdenken. Alle deelnemers aan deze operatie kregen de IJzermedaille uitgereikt. Gedurende en na de oorlog werden er echter een aantal kruisen uitgebracht zoals het Oorlogskruis, Vuurkruis, Burgerlijk Kruis, enz.., deze hadden in de hiërarchie een grotere waarde dan een medaille en werden dan ook voor deze gedragen. Toen na de oorlog in feite doordrong wat onze troepen in 1914 bewerkstelligd hadden voor de verloop van de oorlog werd de IJzermedaille opgewaardeerd tot IJzerkruis waardoor het een ereteken werd en in hiërarchie na het Oorlogkruis en voor het Vuurkruis geplaatst werd. Dit doet niets terzake aan de Vuurkruisers die zeker hun mannetje hebben gestaan aan de IJzer, maar het stoppen van een offensief is toch wel ander koek.
Een ereteken is in principe altijd in de vorm van een kruis of ster, enkele voorbeelden zijn het Kruis van Officier, de Militaire Decoratie, Kruis van Weggevoerden, Silver Star, Distinguished Service Cross enz.. maar zoals altijd bevestigen uitzonderingen de regel de Franse “Medaille Militaire” is een ereteken en geen medaille. Wat het de kleuren van het lint betreft kan men het volgende zeggen, oorspronkelijk werden alle medailles uitgereikt met de kleuren zwart/rood, zwart voor de ellende en de dood en rood voor het vergoten bloed. Bij het invoeren van het kruis in 1934 zijn er niet officiële linten met de kleuren geel/zwart, deze werden gedragen uit protest omdat een aantal van de toegevingen die Koning Albert I in 1917 gedaan had tegenover de Vlamingen nog altijd niet in wetteksten omgezet waren.

Helaas plaatste Hawky er geen verwijzing naar de bron bij.
Heb hier toch enkele bedenkingen over:

1) Niet alle deelnemers aan de slag van de IJzer kregen de IJzermedalle, enkel zij die zich heldhaftig hebben gedragen ten opzichte van de vijand (hoe men dit moet interpreteren, geen idee. Voor mij was in de modder een veel grotere Duitse legermacht bestrijden zonder te gaan lopen al heldhaftig :) ).

VB: Mijn overgrootvader heeft deelgenomen aan deze slag en werd tijdens de slag verwond. Hij diende na de oorlog een aanvraag in voor deze medaille maar deze werd geweigerd (staat zwart op wit in zijn militair dossier).

2) Ook komen kruizen niet altijd voor medailles. De IJzermedaille werd ook voor het Vuurkruis gedragen. In België rangschikt men meestal chronologisch (toch de laatste jaren) tenzij anders aangegeven. Meestal vind men dit in het K.B. die het ereteken opricht.
Ook komen de medailles van de Nationale Orde vóór elk kruis, medaille, enz. dat niet tot de Nationale orde behoord (maar laten we dit uitzonderingen noemen).
Wat welk klopt is dat de kruizen voorrang hebben op palmen en medailles in eenzelfde "reeks", bvb Burgerlijke Decoratie voor Trouwe Dienst aan de Administratie, maar het Burgerlijk Kruis 1e klasse moet voorrang geven aan ,bvb, de Overwinningsmedaille [eretekens van de Eerste en Tweede Wereldoorlog alsook Korea krijgen voorrang].

VB 1: Art. 7 van het K.B. van 11 september 1987 (oprichting medaille voor gewapende humanitaire operaties): "De eervolle onderscheidingen die vóór de inwerkingtreding van dit besluit werden ingesteld hebben voorrang op de herinneringsmedaille voor gewapende humanitaire operaties."

VB 2: art. 8 van het K.B. van 17 juni 1997 (oprichting erekruis voor militaire dienst in het buitenland): "Het Erekruis voor militaire diensten in het buitenland zal gedragen worden na de eervolle onderscheidingen in de Belgische nationale orden en het Militair Kruis of het Militair Ereteken voor dienstanciënniteit of voor moed en zelfopoffering en buitengewone diensten."

VB 1 toont volgens mij ook aan dat de stelling "Medailles worden merendeel uitgebracht om een bepaalde gebeurtenis te herdenken of te onderlijnen" niet klopt. Deze medaille kan voor verschillende missies verleend worden en dus niet voor een gebeurtenis. Ook toont VB 2 aan dat een ereteken niet hetzelfde is als een kruis (of ster).
Pesoonlijk voel ik meer voor een onderverdeling: Eervolle Onderscheiding (of ereteken) voor het geheel dat kan onderverdeeld worden in wel of niet behorend tot de Nationale Orden, die elk op hun beurt kunnen onderverdeeld worden in sterren, kruizen, palmen medailles, enz. (meestal zit het hem in de naam van het ereteken). Ik vraag mij af waaronder Hawky de "Laureaat van de Arbeid" in onderverdeeld of de "Herinneringsmedaille van de 100ste Verjaardag van de Oostende-Dover Lijn" dat duidelijk de vorm van een kruis heeft.

3) Waarom het IJzerkruis werd ingesteld ter vervanging is een veelgestelde vraag waarop niemand het antwoord blijkt te weten, maar het gegeven antwoord vind ik niet echt bevredigend. Waarom zou men tijdens de crisis van de jaren '30 de hele papiermolen in werking zetten op een bestaand ereteken op te waarderen (zeker als de medaille al een van de hoogste in rang was). Misschien dat de historici onder ons eens in het archief willen duiken of het K.B. van 5 februari 1934 willen opzoeken (gepubliceerd in het B.S. van 14 februari 1934).

Wat ook klopt zijn de kleuren van het lint: zwart-rood-zwart (kleur van de rouw en bloed) en zwart-geel-zwart (protesterende Vlamingen).
Ter Herinnering van mijn overgrootvader Grégoire A. Vermeylen (2e Karabiniers, 1914) en mijn grootvader Joseph G. A. Vermeylen (33e Artillerieregiment, 1940).

Plaats reactie

Terug naar “Insignia, medailles, onderscheidingen ...”