Hondenkar

Van het prille begin tot de vooravond van de Eerste Wereldoorlog

Moderators: marcbrans, Exjager, guerramundial1, Grenadier

Gebruikersavatar
Paddy
Beheerder
Berichten: 7695
Lid geworden op: 28 mei 2011 10:25
Locatie: Dendermonde, Idiot Trench
Contacteer:

Hondenkar

Berichtdoor Paddy » 02 jun 2011 22:28

Geplaatst: 04 Mrt 2011 16:32

eaw458 schreef:Op elk aan den ABL gerelateerd forum verschijnt vroeg of laat wel iets over de hondenkar. Hoog tijd dus om dat hier ook eens te doen... :-)

Zoals een ieder allicht wel weet liep ons leger in 1908 te zeuren dat het nog steeds geen mitrailleurs voor het veldleger had. Voor de vesting Antwerpen waren er wel een 40-tal Hotchkiss wapens aangekocht, maar die stonden op een zware affuit met grote houten wielen.

Ons leger wou wat anders en dacht aan het muildier voor het transport van de toekomstige machinegeweren. Tot een Luitenant van de Carabiniers in 1911 aan de melkboer dacht.

Tegen 1912 was er een prototype van een hondenkar klaar en wist onze Luit met zijn twee Mastiffs 'Lambic' en 'Carabine' het opperbevel te overtuigen dat onze viervoetige vriend een veel beter geschikt lastdier was. Een contract voor een aantal karretjes werd prompt geplaatst bij de Fabrique Nationale. Niks openbare aanbesteding... :-)

De voordelen van de hond werden in La Vie Militaire beschreven als:

- beter geschikt voor het overschreiden van hindernissen zoals muurtjes en heuvels dan het paard van Christus
- minder geneigd om er in volle galop op een vervelend moment van onder te stuiven
- lager bij de grond en dus van minder ver zichtbaar

Er werden twee types hondenkar gebouwd. Een eerste karretje voor het wapen zelf en twee dozen bandmunitie. Deze woog vol zo'n 100 Kg. En een munitiekarretje voor nog eens tien dozen met elk een band. Alles samen 3,000 patronen.

De karretjes waren gemaakt uit staal en hadden twee open wielen met spaken. Daarop kwamen twee types banden voor: luchtbanden of volle houten banden. Elk karretje werd door twee honden getrokken.

De ploeg bestond uit vier militairen, die ook nog een paar lange koorden meedroegen om een tandje bij te steken als de honden het ding niet op een helling kregen.

De eerste honden werden dan ook bij de Carabiniers op het Daillyplein ondergebracht. Binnen de kazerne werd prompt een kennel gebouwd. De buren konden naar niet om lachen en maakten direct hun beklag over het mogelijke geblaf in hun anders rustige wijk. Het leger had er geen oren na. Uiteindelijk zou ook de linie-infanterie en de grenadiers hondenkarren krijgen.

De grote doorbraak van de hondenkar kwam er bij de herfstmaneuvers van augustus en september 1913. De gazetten stonden er bij wijze van spreke vol van en de hondenkar werd allom geprezen als een staaltje van typisch Belgisch vernuft. Het gros van de vooroorlogse foto's komt uit die periode.

Op tactisch vlak werd natuurlijk de mosterd gezocht bij de artillerie: de honden trokken de mitrailleuse tot op de vuurstelling, drie man bracht de boel in stelling en nummer vier reed een eindje terug met het lege karretje en deed de honden op de grond neerliggen. De beesten werd trouwens geleerd van hun bakkes te houden. Kwestie van den Duits niet te veel op voorhand te verwittigen.

Eerst werd er nog even gedacht om net zoals paarden en vrachtauto's ook trekhonden op de lijst te zetten van op te vorderen transportmiddelen in tijd van oorlog. Er was zelfs even een plan om melkboeren en venters met een hondenkar hun troep te laten doen bij de mitrailleuses en ze een kleine premie te betalen om hun dier mobilisabel te houden. Daar kwam niks van in en het leger kocht ze uiteindelijk zelf. In maart 1914 ging men voor zo'n 240 beesten de boer op. Deze moesten er zo uit zien: "mannelijk; gestalte aan de schoft: 0.70 tot 0.75m; breede en diepe borst; korte en wel gespierde lenden; rechte, sterke en wel gespierde benen; pooten, met sterken zool, korte tenen in de vorm van kattepoot; dikken en welgespierde nek; kort, niet te lichtkleurig haar; afgesneden staart".

De karretjes verdwenen in de loopgravenoorlog, maar reden in 1919 nog tijdens een parade in de VS rond. Hoe het afgelopen is, weet niemand. Er blijven nog twee munitiekarretjes over: eentje in Luik en eentje in het KLM. Plannen bestaan er ook niet meer. De rest werd gerecycleerd zoals dat nu zo mooi heet.

Ik heb zelf zo'n 45-tal verschillende prentkaarten ontdekt uit de periode tot en met de Duitse inval. Enkele van de mooiste vind je hier.

Wie heeft er originele foto's?

Walter

Afbeelding
Officiele foto in de Carabinierskazerne

Afbeelding
Ditto

Afbeelding
En nog maar eens. Dit is de 'afwachtingspositie' wanneer de Maxim in stelling staat.

Afbeelding
De beesten zelf, dit maal bij de lignards

Afbeelding
En ook grenadiers kregen hondenkarren

Afbeelding
De Carabiniers onder een Brusselse tramlijn, met geblonken hoeden en schoenen en vers gewassen honden

Afbeelding
Een colonne Carabiniers

Afbeelding
Klaar voor den bled. Let op de trekkoorden.

Afbeelding
Met een paard of ezel zou je dit nooit kunnen!

Afbeelding
En ook in deze situatie had je voor je lastdier een bruggetje moeten bouwen

Afbeelding
En tenslotte diende hier de koord voor

Afbeelding
Dit is van tijdens de grote maneuvers van 1913. De blauwe partij herken je aan de shako's. De roden waren beter af en mochten in hun politiemuts in de Ardennen rondlopen.

Afbeelding
Zelfde maneuvers

Afbeelding
Hondenkar tijdens het uitladen

Afbeelding
Verdiende rust!
Greetings from a Little Gallant Belgian
Patrick De Wolf

There is a very fine line between "hobby" and "mental illness".

Gebruikersavatar
Paddy
Beheerder
Berichten: 7695
Lid geworden op: 28 mei 2011 10:25
Locatie: Dendermonde, Idiot Trench
Contacteer:

Re: Hondenkar

Berichtdoor Paddy » 02 jun 2011 22:29

clash schreef:Van http://www.beeldbankmechelen.be/ : mitrailleursectie grenadiers in Mechelen, 1914

Afbeelding

groeten,
Bert
Greetings from a Little Gallant Belgian
Patrick De Wolf

There is a very fine line between "hobby" and "mental illness".

Gebruikersavatar
Paddy
Beheerder
Berichten: 7695
Lid geworden op: 28 mei 2011 10:25
Locatie: Dendermonde, Idiot Trench
Contacteer:

Re: Hondenkar

Berichtdoor Paddy » 02 jun 2011 22:29

Paddy schreef:La Vie Militaire, 5 octobre 1913

Afbeelding

Afbeelding

Afbeelding

Afbeelding

Afbeelding

Afbeelding
Greetings from a Little Gallant Belgian
Patrick De Wolf

There is a very fine line between "hobby" and "mental illness".

Gebruikersavatar
Paddy
Beheerder
Berichten: 7695
Lid geworden op: 28 mei 2011 10:25
Locatie: Dendermonde, Idiot Trench
Contacteer:

Re: Hondenkar

Berichtdoor Paddy » 02 jun 2011 22:31

Grenadier schreef:Dat munitie karretje te Luik, is dat hetgene dat in het museum van het fort van Loncin staat? Spijtig dat er niet meer van overschieten, maar zoals je aanhaalde werden ze na den oorlog verder gebruikt door melk-en andere boeren. We hebben een kopie van het milaileurs karretje gebruikt tijdens een paar optochten, en enkele jaren geleden tijdens het evenement in Zonnebeke. De kwekers van mastiffs hebben een speciale uitzondering gekregen om de honden als lastdier te gebruiken (het is nu nl bij wet verboden om honden als trekdier te gebruiken).

Groetjes,

Wim2


one_O_five schreef:Inlichtingen over

Ze schijnen er wel geen militairen bij te hebben, een gat in hun cultuur :wink:


Belg1914 schreef:Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding
Greetings from a Little Gallant Belgian
Patrick De Wolf

There is a very fine line between "hobby" and "mental illness".

Gebruikersavatar
Paddy
Beheerder
Berichten: 7695
Lid geworden op: 28 mei 2011 10:25
Locatie: Dendermonde, Idiot Trench
Contacteer:

Re: Hondenkar

Berichtdoor Paddy » 02 jun 2011 22:33

Belg1914 schreef:Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding
Afbeelding


eaw458 schreef:
Grenadier schreef:
eaw458 schreef:Bedankt voor de foto's en prentkaarten. De foto's had ik nog nooit gezien.

De reconstructie gebruikt te Zonnebeke is een lovenswaardige poging, maar stuit klaarblijkelijk toch wel op het aloude dilemma van de re-enactment: 'we doen het correct' versus 'we zijn al content met een impressie die er van ver op lijkt'.

Walter


We zijn idd al blij dat we de mensen 'iets' kunnen laten zien, beter dan 'niets'. Als je dit 'correct' wil doen moet je zowel de originele bouwplannen hebben als de mensen die daarvan vertrekkend de nodige materialen en kennis hebben om een perfecte kopie te maken. Dit houdt oa in dat je gietstukken moet maken (kijk eens naar een oude fiets of motorfiets, alle buizen worden gefit in gegoten stukken), wielnaven moet draaien, velgen rollen, spaken trekken, rubber banden moet kunnen maken enz.,enfin het zou je een serieus fortuintje kosten. Het kan waarschijnlijk beter dan dit maar ik ben de (voor mij onbekende) persoon die dit karretje maakte wél dankbaar om het tenminste geprobeert te hebben.

Groeten,

Wim2


Kweetniet - het gebruik van torsievering en platte laadbak en afwezigheid van de bevestiging van de loop zijn toch zaken die de bouwer makkelijk had kunnen vermijden door eens goed naar een paar postkaarten of foto's te kijken. Heb je geen bouwtekeningen voor nodig en dan had het silhouet er al beter uitgezien. Op deze manier geeft je wel een erg vertekend beeld van de hondenkar.


Bert Willemen schreef:Leuk dat er een groot aantal mensen ongeveer hetzelfde interresse profiel hebben als mij.
Zelf ben ik "onderzoeker vanb hondenkargegevens"
Zie voor meer informatie over dit verdwenen transportmiddel uit onze historie
Vanaf oktober 2009 t/m april 2010 was er ondermeer een tentoonstelling "Hondse oorlog" in het Belgische legermuseum te Brussel te zien.
Achter de schermen heb ik mijn kennis over de hondenkar ter beschikking gesteld. Ook het onderdeel van de honden die de bekende mitrailleurwagens, munitiewagens ofwel patronenwagens en gereedschapwagens ofwel waterwagens voort getrokken is hier toen behandeld. Ze hebben zelf speciaal de verschillende dieren na laten maken. Er is toen als model voor de honden het nieuwe Belgische hondenras "Belgische Mastiff gebruikt. In mijn ogen is het allemaal goed gelukt.

Maar omdat ik nieuw op dit forum ben is mijn verbasing vrij groot dat er toch nog redelijk wat gegevens te vinden zijn.
Ook de hulp van de verschillende forumleden is groot.

Zelf ben ik nog steeds druk met de zogenaamde mitrailleurhonden uit de Eerste Wereldoorlog, die in dienst waren bij de legeronderdelen in de verschillende landen. Zo waren naast Belgie, Nederland ook in Frankrijk, Duitsland, Engeland, Oostenrijk en Amerika werkzaam.

Zelf ben ik nog op zoek naar gegevens over:
- dagboeken van soldaten die bij de mitrailleursectie met honden hebben gediend
- tekeningen en beschrijvingen van de eerder genoemde militaire wagens voor de honden
- foto's en eventueel filmbeelden over deze mitailleurhonden zijn ook welkom.

Ben eigenlijk wel benieuwd naar de antwoorden en reacties.

Bert Willemen
"onderzoeker van hondenkargegevens"
http://www.hondmethondenkar.nl
Greetings from a Little Gallant Belgian
Patrick De Wolf

There is a very fine line between "hobby" and "mental illness".

Gebruikersavatar
Paddy
Beheerder
Berichten: 7695
Lid geworden op: 28 mei 2011 10:25
Locatie: Dendermonde, Idiot Trench
Contacteer:

Re: Hondenkar

Berichtdoor Paddy » 02 jun 2011 22:34

Paddy schreef:Verschenen in het Belgische Staatsblad van 18 maart 1914, blz 1629.

Afbeelding


eaw458 schreef:"Niet te lichtkleurig haar" - een camouflagespecialist aan het werk!


Bert Willemen schreef:Eigenlijk vindt ik dit onderdeel over een bepaalde vorm van hondenkar[-ren] in het leger in de Eerste Wereldoorlog steeds leuker worden.
Want als "onderzoeker van hondenkargegevens" kom je steeds meer te weten over de zogenaamde mitrailleurhonden die de bekende mitrailleurwagens, gereedschapwagens of munitiewagen toen hebben getrokken.
Ook dank zij de medewerking van diverse mensen van het Belgische Legermuseum wordt het voor mij als maar boeiender. Want tijdens de periode oktober 2009 t/m april 2010 van de tentoonstelling "Hondse Oorlog" in het Belgische Legermuseum werd er goed aandacht aan deze bijzondere honden besteed.
Greetings from a Little Gallant Belgian
Patrick De Wolf

There is a very fine line between "hobby" and "mental illness".

Osschaert
Berichten: 1
Lid geworden op: 14 jul 2016 12:02

Re: Hondenkar

Berichtdoor Osschaert » 14 jul 2016 12:13

In september 2016 organiseren wij in Hamme een 3e tentoonstelling over W.O. I
Een van de items betreft dieren aan het front zoals hond, duif.
We kunnen vanuit twee musea reeds een hondenkar en opgezette hond ontlenen voor deze tentoonstelling.
We zijn voor deze tentoonstelling echter nog ernstig op zoek naar postkaarten, afbeeldingen, beschrijvingen e.d. van honden die, met of zonder hondenkar met militairen bij afgebeeld zijn. Kan u ons hierbij helpen ?

Gebruikersavatar
Walesha
Berichten: 280
Lid geworden op: 14 feb 2014 11:44
Locatie: Kasterlee
Contacteer:

Re: Hondenkar

Berichtdoor Walesha » 14 jul 2016 12:41

Goed dat het nu verboden is, sinds 1986 is het eindelijk wettelijk verboden een hond als last- of trekdier te gebruiken.
Door de toenemende populariteit van de "sledehonden" in de jaren '80 (Alaskan Malamute, Siberian Husky, Samojeet...) werd de wet in 1996 aangepast en in 1998 officieel van kracht. Bepaalde hondenrassen mogen dan dus wel een span trekken (slede of kart) in het kader van wedstrijden ter zake al dan niet internationaal. Ook mogen deze honden kleinschalig al lastdier worden gebruikt d.m.v. een "backpack" (soort zadeltas maar dan voor een hond ontworpen wat ook veel in WO1 en 2 werd gebruikt) om bvb je boodschappen mee te dragen.
Voor commerciële doeleinden blijft het verboden, zelfs voor deze rassen om ze als last- of trekdier te gebruiken.
Maar ja, in het begin van vorige eeuw was het een doodgewone zaak om je hond een karretje te laten trekken zo ook bij het leger.


Terug naar “1830-1914”

Wie is er online

Gebruikers op dit forum: Geen geregistreerde gebruikers en 1 gast